Waar automatisering nu echt loont
Je kent het lijstje wel. Facturen die je overtikt, bonnetjes die je ergens moet verzamelen, dezelfde vraag die voor de zoveelste keer in je mailbox valt, een afspraak die je met de hand bevestigt. Los stelt het niks voor. Bij elkaar is het je vrijdagmiddag. En ondertussen hoor je van alle kanten dat je iets met AI moet doen, zonder dat iemand erbij zegt wat dan precies.
Mijn regel is simpel: automatiseer wat elke week terugkomt en waar geen smaak bij nodig is. Facturen en herinneringen wel. De tekst op je homepage niet.
Bijna iedereen wil iets met AI, bijna niemand heeft het echt draaien
YouGov onderzocht begin 2026 in opdracht van STRATO 219 Nederlandse mkb-beslissers. Daarvan zet 15 procent AI in om routinetaken te automatiseren. Uit een ander onderzoek, het Future Ready Business-rapport van Wolters Kluwer uit maart 2026, blijkt dat 84 procent van het Nederlandse mkb de komende drie jaar meer in AI wil investeren.
Dat zijn twee losse metingen, met andere vragen en andere bedrijven, dus je kunt ze niet zomaar tegen elkaar afzetten. Maar de richting herken ik wel uit de gesprekken die ik voer. Het plan is er bij bijna iedereen, de uitvoering bij weinigen. Dat komt niet doordat ondernemers lui zijn. Het komt doordat "iets met AI" geen opdracht is die je maandagochtend kunt oppakken. Je kunt er niet aan beginnen, want het is nergens een taak.
Het geldwerk staat niet voor niets bovenaan
Waar mensen wel mee beginnen, is de administratie: facturen verwerken, uitgaven bijhouden, op tijd zien aankomen dat het krap wordt. Logisch, want daar zit het meeste terugkerende werk. En belangrijker: je kunt meteen controleren of het klopt. Een factuur is verstuurd of niet. Een bedrag klopt of niet.
Dat laatste is het echte criterium, niet of ergens het woord AI op zit. Automatiseer werk waarvan je binnen een seconde ziet of de uitkomst goed is. Bij dat soort werk kun je het systeem gaan vertrouwen, en pas als je het vertrouwt levert het je tijd op.
- Facturen versturen en automatisch herinneren als er niet betaald is.
- Een aanvraag via je site die vanzelf in je mail en je agenda belandt.
- Bonnetjes die zichzelf op de juiste plek zetten.
- Een standaardantwoord op de vraag die je elke week krijgt.
Wat ik niet zou automatiseren: alles waar jouw oordeel of jouw toon in zit. De offerte voor een klant die nog twijfelt. De uitleg waarom mensen bij jou moeten zijn en niet bij de ander. Daar zit je onderscheid, en dat is precies het stuk dat een machine gemiddeld maakt.
Benieuwd hoe jouw eigen site hierop scoort? Doe de gratis website-check; binnen twee werkdagen heb je mijn persoonlijke rapport.
Een half geautomatiseerd proces is meer werk dan geen
De grootste valkuil is alles tegelijk willen. Je begint aan de facturen, loopt tegen een uitzondering aan, laat het half staan en gaat door naar het volgende idee. Wat je overhoudt is een proces dat je niet vertrouwt. Je controleert nu twee dingen: het werk zelf, en of het systeem het misschien al gedaan heeft. Dat is meer werk dan het gewoon zelf doen.
Kies dus één proces, maak het af inclusief de vervelende uitzonderingen, laat het een tijdje draaien en pak daarna pas het volgende. Af betekent: je kijkt er niet meer naar. Zolang je nog meekijkt, is het niet af, en dan telt het ook niet als tijdwinst.
Zet je een chatbot op je site, houd dan rekening met de nieuwe regels
Vanaf 2 augustus 2026 gelden de transparantieregels van de Europese AI-verordening (artikel 50). Een chatbot moet dan duidelijk maken dat je met AI praat, tenzij dat al overduidelijk is, en AI-gegenereerde tekst, beeld, audio en video moeten machinaal leesbaar gemarkeerd zijn als kunstmatig gemaakt. Voor generatieve AI-systemen die al vóór 2 augustus 2026 op de markt waren, geldt die markeringsplicht pas vanaf 2 december 2026.
De plicht ligt in de eerste plaats bij de aanbieders van zulke systemen, dus niet automatisch bij jou als je een kant-en-klare chatbot inbouwt. Maar het is wel jouw site en jouw naam eronder. Zet er gewoon bij dat het een assistent is. Dat is sowieso beter voor je bezoeker, want niets is vervelender dan een tijd zitten typen tegen iets waarvan je dacht dat het een mens was. Hoe ik dit soort koppelingen aanpak staat op de pagina over AI en automatisering.
Begin bij het saaiste werk dat je hebt
Pak een blad en houd een week bij wat je steeds opnieuw hetzelfde doet. Niet analyseren, gewoon opschrijven op het moment dat het gebeurt, want achteraf vergeet je juist de kleine dingen die het vaakst terugkomen. Aan het eind van die week staat er een lijst waarin je zonder na te denken de saaiste regel aanwijst.
Die ene pak je aan. Niet de mooiste, niet de slimste, gewoon de meest voorspelbare, want dat is de klus waarbij automatisering het minst vaak misgaat. Werkt hij en kijk je er niet meer naar om, dan pas de volgende. Weet je niet zeker of jouw eerste regel geschikt is, leg hem me dan een keer voor. Ik zeg het je eerlijk als het handwerk moet blijven.